2.4 TEMEL DEĞERLER VE
ERDEMLER
Görülüyor ki, ahlakın değer standardı, insana-özgü-hayattır. Bir
"standart," somut, spesifik bir amaç yolunda ilerlerken yapılacak seçimleri
yönlendiren bir ölçüttür; soyut bir prensiptir. "İnsana-özgü hayat," her insana
uygulanacak soyut bir prensiptir. Bu prensibin, somut, spesifik bir amaca nasıl
uygulanacağı işi, yani rasyonel bir hayatı bilfiil sürdürme işi, her bireyin
kendisine düşen bir görevdir. Her bir insanın beyninde ceryan eden eden
süreçlerden ibaret olan akıl, bireysel bir hususiyettir. Birden fazla insan,
koloniler halinde yaşayan bazı organizmaların ortak bir takım fonksiyonları
paylaşmaları gibi, ortak bir aklı paylaşamaz; bu yüzden, her bireyin ahlaki amacı -aklını biyolojik olarak
paylaşan başka varlık olmadığından- kendi hayatıdır.
Kendi hayatı, bir insanın nihai değeridir. Başlı-başına bir amaç olan bu
değerin elde edilmesi ve/veya muhafaza edilmesi sürecini -zevkli bir yaşam
sürdürmek için gerekli olan faaliyetlerin, değerlerin, amaçların seçilmesi
sürecini- yöneten tek standart, insana-özgü-hayat'tır.
Değer, elde etmek ve/veya muhafaza
etmek için uğrunda davranılan şeydir; erdem, bir değeri elde etmekte
kullanılan eylemdir. Her bir insanın kendi nihai değerini (kendi hayatını) elde
etmesinin, gerçekleştirmesinin aracı olan üç temel değer: Akıl, Amaç ve
Gurur-duyulacak-bir-kişilik'tir; bunlara tekabül eden üç erdem ise: Rasyonellik,
Üretkenlik ve Kendine-saygı-ve-güven'dir.
Bu değerler, tek başına elde edilemez, birbirleriyle bağlantılıdır: İnsan
hayatının merkezi amacı, bütün değerler hiyerarşisini
belirleyen merkezi değer, üretken faaliyettir. Akıl, insani üretkenliğin ön
şartıdır, onun kaynağıdır; insan, hem maddi ihtiyaçlarını gidermek, hem de gurur-duyulacak-bir-kişilik'e sahip
olmak için üretir; üreterek amacını gerçekleştirdikçe, aklına olan güveni artar,
kişiliğinden gurur duyar.